Numer Rzeszów 17 dla tych, którzy dzwonią z Doliny Lotniczej

Rzeszów (199 tys. mieszkańców) to najdynamiczniej rozwijające się duże miasto Polski Południowo-Wschodniej i centrum województwa podkarpackiego. Od 2022 roku, ze względu na bliskość granicy ukraińskiej (ok. 80 km do Medyki) i lotnisko Jasionka, stał się strategicznym węzłem logistycznym NATO wspierającym wsparcie wojskowe dla Ukrainy — to przyspieszyło wcześniej rozpoczęty wzrost ekonomiczny regionu. Gospodarczo Rzeszów i Podkarpacie opierają się na trzech filarach: Dolina Lotnicza (klaster lotniczy z kilkudziesięcioma firmami — Pratt & Whitney, MTU Aero Engines, GE Aviation, Safran, Avio Aero, PZL Mielec Lockheed Martin/Sikorsky), technologie informatyczne (Asseco Poland — największa polska spółka IT z siedzibą w Rzeszowie, G2A.com — platforma gamingowa) oraz Specjalna Strefa Ekonomiczna EURO-PARK Mielec (pierwsza i największa polska SSE z ponad 300 firmami). Dla firmy obsługującej klientów z Rzeszowa, Mielca, Dębicy, Łańcuta czy Leżajska, numer 17 jest pierwszym sygnałem lokalnej obecności.

Prefiks 17 przypisany jest do strefy numeracyjnej obejmującej Rzeszów oraz powiaty rzeszowski, łańcucki, ropczycko-sędziszowski, dębicki, mielecki, strzyżowski, leżajski, kolbuszowski. Na tym obszarze znajdują się:

• Rzeszów — 199 tys. mieszkańców, dzielnice Śródmieście, Baranówka, Drabinianka, Krakowska Południe, Mieszka I, Nowe Miasto, Pobitno, Słocina, Staroniwa, Staromieście, Zalesie, Zimowit, Załęże
• Mielec (60 tys.) — Polskie Zakłady Lotnicze (Lockheed Martin/Sikorsky), SSE EURO-PARK Mielec (największa polska Specjalna Strefa Ekonomiczna)
• Dębica (45 tys.) — Stomil Dębica (T.C. Dębica — produkcja opon Goodyear), Grupa Nowy Styl (meble biurowe)
• Łańcut (18 tys.) — Zamek Lubomirskich (UNESCO), winiarnia Łańcut, Wólczanka (koszule)
• Ropczyce (14 tys.) — Zakłady Magnezytowe “Ropczyce” (ceramika)
• Sędziszów Małopolski (7 tys.) — Hispano-Suiza (Safran), Avio Polska
• Leżajsk (14 tys.) — Browary Leżajsk (Grupa Żywiec/Heineken), Sanktuarium Matki Bożej
• Strzyżów (8 tys.), Kolbuszowa (10 tys.), Sokołów Małopolski (4 tys.), Głogów Małopolski (6 tys.), Sędziszów Małopolski (7 tys.), Tyczyn (3 tys.)

Poza strefą 17 pozostają: Tarnobrzeg (prefiks 15), Stalowa Wola (15), Nisko (15), Krosno (13), Jasło (13), Sanok (13), Przemyśl (16), Jarosław (16).

Stowarzyszenie Grupy Przedsiębiorców Przemysłu Lotniczego “Dolina Lotnicza” (ang. Aviation Valley) zostało założone w 2003 roku w Rzeszowie z inicjatywy Marka Dareckiego i skupia ponad 170 firm klastra lotniczego Polski Południowo-Wschodniej. Kluczowi gracze to: Pratt & Whitney Rzeszów S.A. (dawniej WSK “PZL-Rzeszów”, przejęty przez United Technologies w 2002 roku, obecnie część RTX Corporation) — produkuje komponenty silników odrzutowych dla Boeinga 787 Dreamliner, Airbus A320neo, F-16, F-35 oraz silniki PW1100G dla A320neo; zatrudnia ok. 4 tys. osób. MTU Aero Engines Polska Sp. z o.o. w Jasionce — niemiecki koncern silnikowy, produkcja modułów dla Airbus A320 i A220. Avio Aero (część GE Aerospace) w Rzeszowie — silniki Genx, GE9X, przekładnie redukcyjne. Safran Transmission Systems Poland w Sędziszowie Małopolskim (dawniej Hispano-Suiza Polska) — przekładnie lotnicze. BorgWarner Rzeszów — komponenty turbosprężarek. Polskie Zakłady Lotnicze (PZL) Mielec (obecnie Sikorsky Aircraft Corporation, Lockheed Martin) — produkuje śmigłowce wielozadaniowe S-70i Black Hawk i M28 Skytruck. Heli-One Poland w Jasionce — serwis śmigłowców. SkySafety Solutions, Avionic, Kontech, Wezi-Tec — dostawcy komponentów.

Asseco Poland S.A. to największa polska spółka IT i jedna z największych w Europie — notowana na GPW od 1998 roku, zatrudnia ponad 30 tys. osób w 60 krajach. Jej centrala mieści się w Rzeszowie przy al. Armii Krajowej. Grupę założył w 1991 roku Adam Góral wraz z zespołem uczestników strajków na Politechnice Rzeszowskiej. Asseco specjalizuje się w oprogramowaniu dla sektora bankowego (system def3000 stosowany przez ponad 50 banków polskich i kilkadziesiąt europejskich), administracji publicznej (systemy ZUS, KRUS, ministerstw), szpitali, przedsiębiorstw. W skład grupy wchodzą marki Asseco Data Systems, Asseco Enterprise Solutions, Asseco South Eastern Europe (notowana osobno na GPW), Asseco Central Europe, Asseco Business Solutions. Obok Asseco w Rzeszowie działa G2A.com — globalna platforma cyfrowej dystrybucji gier (kody klucze Steam, Origin, Uplay, PSN, Xbox Live), jedna z największych takich platform na świecie. Inne znaczące firmy IT: Ideo Force, Ideo, Interise, Sedo, GlobalLogic Rzeszów, Inetum, Mobica. Dla start-upów, agencji cyfrowych i dostawców usług IT regionu numer 17 jest standardem.

Specjalna Strefa Ekonomiczna EURO-PARK Mielec — utworzona w 1995 roku jako pierwsza w Polsce — obejmuje obecnie podstrefy w Mielcu, Dębicy, Lublinie (prefiks 81), Jarosławiu (16), Rzeszowie, Krośnie (13), Sanoku (13), Łódzkiem (42) i innych miejscowościach. Zarządza nią Agencja Rozwoju Przemysłu S.A. (ARP). Łącznie w SSE działa ponad 300 firm z ok. 35 tys. pracowników. W samym Mielcu (podstrefa oryginalna) działają: Polskie Zakłady Lotnicze (Sikorsky/Lockheed Martin — już omówione), Kirchhoff Polska (komponenty samochodowe dla VW, Mercedes, BMW), BorgWarner Poland (turbosprężarki, łańcuchy rozrządu), Polmed Mielec (medyczne urządzenia), Sumika Ceramics Poland (materiały ceramiczne dla elektroniki), Agromet (maszyny rolnicze), BMF Poland (stal i aluminium), MTU Maintenance Berlin-Brandenburg filia, Husqvarna (narzędzia ogrodowe), Onduline Production. W Dębicy: T.C. Dębica (opony Goodyear, część Goodyear Dunlop Tires Europe), Grupa Nowy Styl (meble biurowe, fotele — ekspansja międzynarodowa). Dla tej rzeszy dostawców, usługodawców, spedycji, hurtowni i firm certyfikacyjnych numer 17 to branżowy standard.

Port Lotniczy Rzeszów-Jasionka (RZE) — położony 10 km na północ od centrum Rzeszowa — od lutego 2022 pełni rolę głównego hubu logistycznego NATO dla wsparcia Ukrainy. Operacje: C-17 Globemaster III, C-130 Hercules, KC-46 Pegasus, C-5 Galaxy sił powietrznych USA, Wielkiej Brytanii, Niemiec, Kanady, Francji i innych państw NATO. Amerykańska 82. Dywizja Powietrznodesantowa, a następnie kolejne rotacje 101. Dywizji Powietrznodesantowej i 10. Dywizji Górskiej stacjonowały w rejonie Rzeszowa w latach 2022-2024. Terminal pasażerski (ok. 1 mln pasażerów rocznie w rekordowym 2023) obsługuje Ryanair, Wizz Air, LOT (połączenia do Warszawy, Londynu-Stansted, Dublina, Oslo, Monachium, Tel Awiwu). W 2024 rozpoczęto budowę nowego terminala cargo. Równolegle trasa Via Carpathia (S19) oraz S17 z Lublina łączą Rzeszów z Dorohuskiem, Hrebennem i Medyką — przejściami granicznymi z Ukrainą (Medyka-Szehyni: ok. 80 km od Rzeszowa, najważniejsze drogowe przejście dla konwojów humanitarnych i wojskowych). Dla firm spedycyjnych, agencji celnych, dostawców paliw lotniczych, firm ochrony i logistyki NATO numer 17 to sygnał natychmiastowej dostępności w tym węźle transportowym.

Politechnika Rzeszowska im. Ignacego Łukasiewicza (PRz, zał. 1951 jako filia AGH, usamodzielniona 1974) kształci ok. 13 tys. studentów na 7 wydziałach. Kluczowy dla regionu jest Wydział Budowy Maszyn i Lotnictwa — jedyna uczelnia w Polsce kształcąca pilotów zawodowych w ramach studiów inżynierskich (Aircraft Pilot Training Center). Wydział Elektrotechniki i Informatyki zasila kadrami Asseco i klaster IT. Uniwersytet Rzeszowski (URz, zał. 2001 z połączenia filii UMCS, filii UJ, Wyższej Szkoły Pedagogicznej i Akademii Medycznej) kształci ok. 15 tys. studentów na 14 wydziałach. Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie (WSIiZ) — prywatna uczelnia, ok. 7 tys. studentów, specjalizacje informatyczne i biznesowe, jedna z najlepszych prywatnych uczelni technicznych w Polsce. Politechnika Rzeszowska prowadzi Port Lotniczy Rzeszów-Jasionka jako akademicki (lotnicza szkoła, testy samolotowe, lotniska zapasowe). Dla kadr technicznych, laboratoriów analitycznych, agencji certyfikacji i tłumaczeń specjalistycznych klaster akademicki dostarcza absolwentów rocznie w tysiącach.

Numer geograficzny 17 składa się z dwucyfrowego prefiksu strefy numeracyjnej (17), po którym następuje 7-cyfrowy numer abonenta zgodny z planem numeracyjnym zatwierdzonym przez UKE (Urząd Komunikacji Elektronicznej). Pełny format to “17 XXX XX XX”, a zapis międzynarodowy “+48 17 XXX XX XX”. W reklamach, na wizytówkach i stronach internetowych numer wyświetlany jest zazwyczaj jako “17 123 45 67”. Wewnętrznie w systemie CallFactory numer jest rutowany przez bramę SIP zarejestrowaną u polskiego operatora zakończenia, co zapewnia jakość transmisji i zgodność z wymogami regulacyjnymi.

Rzeszów i Podkarpacie od 2022 roku obsługują szczególnie intensywny ruch międzynarodowy. Lotnisko Jasionka (RZE) stało się głównym lotniskiem logistycznym NATO dla wsparcia Ukrainy — codziennie lądują tu maszyny C-17 Globemaster, C-130 Hercules, KC-46 Pegasus z USA, Wielkiej Brytanii, Niemiec, Kanady. Korytarz drogowy Via Carpathia (S17/S19) jest trasą tranzytową ciężarówek na Ukrainę. Pratt & Whitney Rzeszów raportuje do East Hartford (Connecticut), MTU Aero Engines do Monachium, Avio Aero do Cincinnati (Ohio). Asseco Deutschland jest aktywną spółką zależną. Jednocześnie region gości tysiące ukraińskich pracowników w Mielcu, Dębicy, Rzeszowie. Dla firm obsługujących klientów z rynku niemieckiego, amerykańskiego, anglojęzycznego i ukraińskiego polecamy konfigurację IVR w języku polskim, angielskim, niemieckim i ukraińskim — z automatycznym kierowaniem połączeń na odpowiednią grupę odbierającą. Dodatkowo system rozpoznaje godziny otwarcia Państwa firmy i w godzinach poza pracą kieruje połączenia na pocztę głosową z opcją oddzwonienia.

Zakłady lotnicze pracują w rygorze certyfikacji EASA i FAA — każdy komponent silnika wymaga pełnej dokumentacji, a opóźnienie dostawy wpływa na harmonogram produkcji Boeinga lub Airbusa miesiące wcześniej. Mobile wsparcie logistyczne NATO pracuje w trybie ciągłym 24/7 — szczególnie w pierwszych miesiącach 2022 roku, gdy lotnisko Jasionka operowało z kilkukrotnym obciążeniem. System CallFactory pozwala konfigurować różne scenariusze odbierania w zależności od pory dnia, dnia tygodnia i obciążenia: poza godzinami pracy dziennej zmiany połączenia mogą być kierowane na telefon komórkowy dyspozytora logistyki, na pocztę głosową z powiadomieniem SMS, lub do automatycznej odpowiedzi zawierającej status realizacji zamówienia. Kolejkowanie połączeń z muzyką i informacją o czasie oczekiwania pozwala obsłużyć szczytowe obciążenia bez utraty klienta.